Drastische besparingen treffen ook de erfgoedcellen. Lees de open brief van de Vlaamse erfgoedcellen.
Een existentiële crisis. 47 miljoen euro moet op het budget cultuur worden bespaard in Vlaanderen, en de cultureel-erfgoedsector krijgt het leeuwendeel van de rekening gepresenteerd. Hoewel de concrete impact op de erfgoedcellen pas over enkele weken duidelijk zal zijn, werd ook voor deze cruciale spelers in het cultureel-erfgoedveld een drastische besparing aangekondigd. Dit raakt niet enkel de erfgoedcellen, maar ook de vele partners en honderden vrijwilligers die lokaal met erfgoed in de weer zijn.
13 oktober 2026
Vlaanderen bespaart 47 miljoen euro op cultuur. De cultureel-erfgoedsector wordt hard geraakt. Ook de erfgoedcellen zien hun middelen drastisch verminderen.
Budgetten tonen echter niet wat we als maatschappij dreigen te verliezen. Het licht gaat uit voor 25 jaar investeren in veelzijdig erfgoed en in sterke netwerken.
Besparen op erfgoedcellen is besparen op doeners en mogelijkmakers
Erfgoed leeft. Niet alleen op Erfgoeddag, maar elke dag in reminiscentieprojecten in woonzorgcentra, in scholen als digitale bron, in erfgoedgemeenschappen die hun tradities en geschiedenissen voor de eerste keer aan de ganse buurt tonen, in kunst gestoeld op vakmanschap. Het leeft als getuigenis in archieven en collecties, en in nieuwe, dwarse verhalen die de ‘canon’ van een stad of gemeente verrijken.
Hier maken we als erfgoedcellen een verschil. We zetten met kleine gedreven teams tastbare projecten op, waar duizenden mensen en organisaties elkaar vinden. We ondersteunen en adviseren vrijwilligers, verenigingen en lokale besturen. We geven mensen de middelen en expertise om te bewaren, te delen en door te geven wat voor hen waardevol is. En voor de regio’s zonder erfgoedorganisaties, zijn we een eerste aanspreekpunt en springen we in de bres.
Voortrekkers middenin de samenleving
Erfgoed staat niet naast de samenleving, maar er midden in. Erfgoedcellen bouwden de voorbije jaren bruggen tussen onderwijs, welzijn, zorg, integratie, lokale gemeenschappen, nog voor het een beleidsthema was. Dat werk bouw je niet op van vandaag op morgen. Het groeit uit vertrouwen en langdurige relaties. Wie daarop bespaart, schrapt niet zomaar een subsidie.
De gevolgen reiken veel verder dan de erfgoedsector. Ze raken verenigingen, vrijwilligers, scholen, zorginstellingen en zo de sociale samenhang in steden en gemeenten. Want daar leeft erfgoed: in het hart van de maatschappij, niet in de marge.
Erfgoedcellen zijn daarbij geen overbodige tussenlaag. Van onderuit maken we impact. We schakelen tussen mensen, organisaties en overheden. We zijn antennes voor wat lokaal leeft. De motor achter initiatieven die anders niet kunnen groeien.
Als we een warme, veerkrachtige samenleving belangrijk vinden, dan is dit niet het moment om het licht uit te doen voor 25 jaar erfgoedbeleid. Want zorgen voor erfgoed is niet alleen zorgen voor wat was. Het is zorgen voor wat mensen vandaag verbindt en morgen willen doorgeven.
Met 27 zijn ze, de erfgoedcellen in Vlaanderen en Brussel, verspreid over 21 intergemeentelijke samenwerkingsverbanden, de vijf Vlaamse kunststeden (Antwerpen, Gent, Brugge, Leuven en Mechelen) en Brussel.
foto Wie bewaart, die blijft! Koru ve yaşat! (2025), door Laura Vleugels, voor STAM/Erfgoedcel Gent.